Do kiedy należy zgłosić popełnienie przestępstwa zniesławienia?

W pierwszej kolejności należy podkreślić, iż ściganie przestępstwa zniesławienia odbywa się z oskarżenia prywatnego. Ta kwestia wskazuje, że zgodnie z art. 102 § 2 kodeksu karnego, przedawnienie karalności przestępstwa zniesławienia nastąpi z upływem roku od czasu, gdy pokrzywdzony dowiedział się o osobie sprawcy, lecz nie później niż z upływem trzech lat od jego popełnienia. Jeżeli w tym czasie wszczęto postępowanie karne, karalność wydłuża się o kolejne pięć lat, jeżeli oczywiście wszczęto postępowanie przeciwko sprawcy przestępstwa zniesławienia. W terminie trzyletnim pokrzywdzony winien więc zarówno dowiedzieć się o osobie sprawcy i wystąpić przeciwko niemu na drogę postępowania karnego.

Najważniejszą kwestią jest jednak moment powzięcia wiadomości o osobie sprawcy.

Terminy przedawnienia mogą ulec zawieszeniu z powodu przeszkód prawnych, a zawieszenie trwa do czasu ustania przyczyny skutkującej zawieszeniem. Oczywiście należy pamiętać, że jeżeli nie toczy się postępowanie karne (tj. nie złożono wniosku o ściganie lub nie wniesiono prywatnego aktu oskarżenia), to nie może być mowy o zawieszeniu postępowania. Czyli od samego pokrzywdzonego w zasadzie zależy przedawnienie karalności przestępstwa zniesławienia.

Opublikowano artykuły | 1 komentarz

Jaka kara grozi za przestępstwo zniesławienia?

Za zniesławienie Sąd może wymierzyć grzywnę albo karę ograniczenia wolności. Jeżeli zniesławienie nastąpiło za pośrednictwem środków masowego komunikowania się np. w internecie, telewizji, w prasie, wówczas Sąd może wymierzyć karę grzywny, ograniczenia wolności albo nawet pozbawienia wolności na okres jednego roku, a na podstawie art. 37a prawa prasowego możliwe jest orzeczenie środka karnego w postaci przepadku materiału prasowego

Kara grzywny Sąd wymierza w stawkach dziennych, określając jej wysokość, najmniej 10, najwięcej 540. Wartość każdej stawki nie może być niższa niż 10 złotych i wyższa niż 2000 zł. Znaczenie przy wymiarze kary grzywny mają na pewno dochody sprawcy znieważenia, jego warunki osobiste, rodzinne, stosunki majątkowe i możliwości zarobkowe. Jeżeli więc sprawca znieważenia zarabia bardzo dużo, albo ma duży majątek, wówczas kara grzywny może być bardzo wysoka.

Jeżeli chodzi o karę ograniczenia wolności, Sąd może ją wymierzyć w wymiarze od miesiąca do 12 miesięcy. Jej wykonywanie może polegać na nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze od 20 do 40 godzin miesięcznie, a jeżeli sprawca jest zatrudniony zamiast pracy na cele społeczne sąd może orzec potrącenie od 10 do 25 % wynagrodzenia na cel społeczny. W czasie wykonywania kary ograniczenia wolności nie można bez zgody sadu zmieniać miejsca stałego pobytu, trzeba udzielać wyjaśnień dotyczących przebiegu odbywania kary.

Za zniesławienie, zgodnie z art. 48 § 1 kodeksu karnego sąd może orzec nawiązkę na rzecz pokrzywdzonego, Polskiego Czerwonego Krzyża albo na inny wskazany przez pokrzywdzonego cel społeczny, której maksymalna wysokość to 100000 zł (sto tysięcy zł).

Generalnie, w sprawach zniesławienie w dominuje tendencja do wymierzania kary grzywny.

Zaznaczyć jeszcze trzeba, że za przestępstwo zniesławienia Sąd może orzec środek karny w postaci zakazu zajmowania określonego stanowiska, albo wykonywania określonego zawodu, jeżeli oczywiście zniesławienie było wynikiem nadużycia zajmowanego stanowiska, wykonywania zawodu, albo postawa sprawcy wskazuje, że dalsze zajmowanie przez niego danego stanowiska lub wykonywania określonego zawodu zagraża istotnym dobrom chronionym prawem. To zagrożenie szczególnie dotyczy dziennikarzy, gdy nadużyli swojego zawodu dla pomawiania innych podmiotów za pomocą środków masowego komunikowania.

Jeżeli pokrzywdzony zechce, by wyrok został podany do publicznej wiadomości (np. w gazecie), wówczas sąd musi to zrobić. Jest przecież pewien element zadośćuczynienia za zniesławienie i forma oczyszczenia swojego dobrego imienia.

Opublikowano artykuły | 1 komentarz

Jaka kara grozi za przestępstwo znieważenia?

Za znieważenie Sąd może wymierzyć grzywnę albo karę ograniczenia wolności. Jeżeli znieważenie nastąpiło za pośrednictwem środków masowego komunikowania się np. w internecie, telewizji, w prasie, wówczas Sąd może wymierzyć karę grzywny, ograniczenia wolności albo nawet pozbawienia wolności na okres jednego roku.

Kara grzywny Sąd wymierza w stawkach dziennych, określając jej wysokość, najmniej 10, najwięcej 540. Wartość każdej stawki nie może być niższa niż 10 złotych i wyższa niż 2000 zł. Znaczenie przy wymiarze kary grzywny mają na pewno dochody sprawcy znieważenia, jego warunki osobiste, rodzinne, stosunki majątkowe i możliwości zarobkowe. Jeżeli więc sprawca znieważenia zarabia bardzo dużo, albo ma duży majątek, wówczas kara grzywny może być bardzo wysoka.

Jeżeli chodzi o karę ograniczenia wolności, Sąd może ją wymierzyć w wymiarze od miesiąca do 12 miesięcy. Jej wykonywanie może polegać na nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze od 20 do 40 godzin miesięcznie, a jeżeli sprawca jest zatrudniony zamiast pracy na cele społeczne sąd może orzec potrącenie od 10 do 25 % wynagrodzenia na cel społeczny. W czasie wykonywania kary ograniczenia wolności nie można bez zgody sadu zmieniać miejsca stałego pobytu, trzeba udzielać wyjaśnień dotyczących przebiegu odbywania kary.

Jeżeli dokonano znieważenia za pomocą środków masowego komunikowania, sąd może orzec nawiązkę na rzecz pokrzywdzonego, Polskiego Czerwonego Krzyża albo na inny wskazany przez pokrzywdzonego cel społeczny, której maksymalna wysokość to sto tysięcy zł.

Jedną z istotniejszych kwestii przy wymiarze kary za znieważenie, jest zachowanie pokrzywdzonego. Jeżeli zniewagę wywołało wyzywające zachowanie się pokrzywdzonego, lub jeżeli odpowiedział on naruszeniem nietykalności cielesnej, lub zniewagą wzajemną, wówczas sąd może odstąpić od wymierzenia kary niemniej jednak nie jest to pewne, albowiem, to od oceny sądu zależy ta możliwość.

I choć Sąd może odstąpić od wymierzenia kary, to jednocześnie może orzec środek karny świadczenia pieniężnego.

Opublikowano artykuły | 1 komentarz

Zniesławienie w zakresie życia prywatnego lub rodzinnego pokrzywdzonego

Zgodnie z art. 213 kodeksu karnego, jeżeli zarzut dotyczy życia prywatnego lub rodzinnego, to co do zasady dowód prawdy nie jest dopuszczalny, chyba że zarzut ma na celu zapobieżenie niebezpieczeństwu dla życia lub zdrowia człowieka lub demoralizacji małoletniego.

Jakie ma to znaczenie?

Pokrzywdzony nie musi udowadniać, że zarzuty są nieprawdziwe, a sprawca nie może udowadniać, że jest to prawda. Jedynie sprawca może to uczynić, gdy zniesławienie miało zapobiec niebezpieczeństwu dla życia i zdrowia ludzkiego lub demoralizacji małoletniego.

Taka konstrukcja przepisu i odpowiedzialności za czyn skutkuje tym, iż sprawca może uniknąć odpowiedzialności karnego, gdy zarzut jaki postawił innej osobie jest prawdziwy oraz dotyczy obrony społecznie uzasadnionego interesu.

W przypadku zniesławienia w zakresie życia rodzinnego lub prywatnego uniknięcie odpowiedzialności  przez sprawcę jest wówczas, gdy zniesławiający wykaże, że działał w celu zapobiegnięcia niebezpieczeństwa dla życia lub zdrowia ludzkiego albo demoralizacji małoletniego. Co ważne, to na sprawcy ciąży ten obowiązek, a  nie na pokrzywdzonym. Zaznaczyć należy, iż zagrożenie musi być rzeczywiste, a nie abstrakcyjne, czyli nie powinno być też uznane za usprawiedliwione wyimaginowane zagrożenie. Sprawca nie może się tłumaczyć tylko tym, że zniesławił pokrzywdzonego w tym zakresie, bo uważał to za słuszne.

Opublikowano artykuły | 1 komentarz